20ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών

Το ετήσιο Πανελλήνιο Συνέδριο Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών αποτελεί μια από τις σημαντικότερες εκδηλώσεις στο χώρο των ελληνικών Βιβλιοθηκών. Κατά τη διάρκεια των εργασιών του δίνεται η ευκαιρία σε Βιβλιοθηκονόμους, φοιτητές Βιβλιοθηκονομίας, μέλη της ακαδημαϊκής κοινότητας και προμηθευτές που δραστηριοποιούνται στο χώρο, να διευρύνουν τις γνώσεις τους, να επικοινωνήσουν με άλλους συναδέλφους, να ανταλλάξουν απόψεις και εμπειρίες και να ενημερωθούν για τις εξελίξεις στο χώρο των Βιβλιοθηκών και για νέα προϊόντα και υπηρεσίες.

Οι Βιβλιοθήκες των τριών Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων της Θεσσαλονίκης, του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου, του Πανεπιστημίου Μακεδονίας και του Αλεξάνδρειου Τεχνολογικού Εκπαιδευτικού Ιδρύματος, συνεχίζοντας την παράδοση των δύο δεκαετιών, διοργανώνουν το

20ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών

«Ακαδημαϊκές Βιβλιοθήκες και η Οικονομική Κρίση: Στρατηγικές Επιβίωσης»

Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 14 και την Τρίτη 15 Νοεμβρίου 2011 στη Θεσσαλονίκη, στις εγκαταστάσεις του ξενοδοχείου ΜΕΤ, οδός 26ης Οκτωβρίου 48.

Στόχος του συνεδρίου είναι η περιγραφή των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι Βιβλιοθήκες λόγω της οικονομικής κρίσης και η παρουσίαση προτάσεων για την αντιμετώπισή τους. Βασικός σκοπός είναι η ανταλλαγή ιδεών για την περιφρούρηση των βασικών βιβλιοθηκονομικών αρχών κατά την περίοδο της κρίσης, δηλαδή η εξυπηρέτηση των χρηστών και η προσφορά ποιοτικών υπηρεσιών.

Λόγω έλλειψης ικανού χρόνου για ανοιχτή πρόσκληση προς δυνητικούς ομιλητές κρίθηκε αναγκαίο να απευθυνθούν προσκλήσεις σε συγκεκριμένους συναδέλφους της αλλοδαπής για τις εργασίες της Α΄ενότητας και στους υπεύθυνους των υποέργων της Οριζόντιας Δράσης που εκτελείται στο πλαίσιο της Ψηφιακής Σύγκλισης για τις εργασίες της Β΄ ενότητας του συνεδρίου.

Στατιστικά ελληνικών Ψηφιακών Βιβλιοθηκών για τον Ιανουάριο 2009

Η δραστηριότητα στον χώρο των ψηφιακών βιβλιοθηκών ήταν πολύ έντονη από την αρχή του χρόνου. Πλέον, το openarchives.gr περιέχει στο ευρετήριό του ~252.000 τεκμήρια (από 232.000 που ήταν τον περασμένο Δεκέμβριο) ενώ οι ψηφιακές βιβλιοθήκες ανοικτής πρόσβασης έχουν φτάσει τις 30!!! Σε όλες σχεδόν τις βιβλιοθήκες είχαμε νέες καταχωρήσεις και σε μερικές περιπτώσεις η αύξηση είναι θεαματική. Δείτε για παράδειγμα την Ψηφίδα του Παν. Μακεδονίας:

και την ψηφιακή βιβλιοθήκη ΕΣΤΙΑ του Χαροκόπειου Πανεπιστημίου:

Στατιστικά Ελληνικών Ψηφιακών Βιβλιοθηκών για τον Δεκέμβριο 2008

Η χρονιά που μας πέρασε έκλεισε πολύ καλά για τις ελληνικές ψηφιακές βιβλιοθήκες και το openarchives.gr με την καταχώρηση πέντε νέων πηγών στο ευρετήριό του που αριθμεί πλέον 28 ψηφιακές βιβλιοθήκες & ~233.000 τεκμήρια. Ποιο συγκεκριμένα, στο ευρετήριο του openarchives.gr προστέθηκαν οι παρακάτω ηλεκτρονικές πηγές που δημοσίευσε το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης:

• Ήλιος - Αποθετήριο ΕΙΕ
• Historical Review - Institute for Neohellenic Research
• Τεκμήρια - Ινστιτούτο Ελληνικής και Ρωμαϊκής Αρχαιότητας
• Τετράδια Εργασίας - Ινστιτούτο Νεοελληνικών Ερευνών
• Ενημερωτικό Δελτίο - Ινστιτούτο Νεοελληνικών Ερευνών
  

Κατά τα άλλα, αξιοσημείωτη ήταν η καταχώρηση 3.500 δημοσιεύσεων των μελών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας στην Ψηφίδα.

Απολύονται οι συμβασιούχοι εργαζόμενοι στις Ακαδημαϊκές Βιβλιοθήκες

Δυστυχώς οι εξελίξεις είναι αρνητικές για τις ακαδημαϊκές βιβλιοθήκες καθώς οι συμβασιούχοι απολύονται και αναπόφευκτα πολλές από τις σύγχρονες υπηρεσίες που δημιουργήθηκαν τα τελευταία χρόνια (όπως τα ιδρυματικά αποθετήρια και οι ψηφιακές βιβλιοθήκες) θα αρχίσουν να διαγράφουν φθίνουσα πορεία.

Είναι φανερό ότι αυτοί που αποφασίζουν δεν αντιλαμβάνονται το έργο και την σημασία των Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών. Ελπίζω να το θυμάστε αυτό όταν έχουμε εκλογές.

Υπόμνημα Συμβασιούχων Έργου στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Μακεδονίας:

Εδώ και μήνες οι εξελίξεις σχετικά με τις Ακαδημαϊκές Βιβλιοθήκες τρέχουν, δυστυχώς αρνητικά για εμάς. Οι 380 περίπου υπάλληλοι συμβασιούχοι που στελεχώνουν τις υπηρεσίες που δημιουργήθηκαν τα τελευταία χρόνια σε όλα τα ακαδημαϊκά ιδρύματα, αποκλείονται από τη χρηματοδότηση του Ε.Σ.Π.Α. ενώ δεν έχει βρεθεί καμία βιώσιμη λύση για τη συνέχιση της εργασίας τους, με αποτέλεσμα να απολύονται από 1.1.2009, αποδεικνύοντας για άλλη μια φορά την απαξίωση της θέσης και του ρόλου τους, αφού βρίσκονται καθημερινά όμηροι σ’ ένα αβέβαιο εργασιακό μέλλον, παρόλο που καλύπτουν, ως εξειδικευμένο προσωπικό, πάγιες και διαρκείς ανάγκες.

Με την ημερομηνία απόλυσής μας να πλησιάζει, αποφασίσαμε οι 19 υπάλληλοι της Βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας. Αναλογιζόμενοι και τα γενικότερα προβλήματα στον ακαδημαϊκό χώρο, να διεκδικήσουμε, τη συνέχιση της εργασίας μας στη βιβλιοθήκη από 1.1.2009. Διεκδικούμε σταθερή και μόνιμη εργασία για όλους μας και ένα τέλος στην πολυδιάσπαση των εργασιακών σχέσεων μέσα στον χώρο του Πανεπιστημίου.

Υπόμνημα συμβασιούχων έργου την Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Πατρών:

Εδώ και μήνες ακούμε υποσχέσεις, αλλά οι εξελίξεις σχετικά με τις Ακαδημαϊκές Βιβλιοθήκες τρέχουν δυστυχώς αρνητικά για εμάς. Οι 380 περίπου υπάλληλοι συμβασιούχοι που στελεχώνουν τις υπηρεσίες που δημιουργήθηκαν τα τελευταία χρόνια στις Βιβλιοθήκες όλων των ακαδημαϊκών ιδρυμάτων αποκλείονται από τη χρηματοδότηση του Ε.Σ.Π.Α., ενώ δεν έχει βρεθεί καμία βιώσιμη και άμεση λύση για τη συνέχιση της εργασίας τους, με αποτέλεσμα να απολύονται από 1.1.2009, αποδεικνύοντας για άλλη μια φορά την απαξίωση της θέσης και του ρόλου τους, αφού βρίσκονται καθημερινά όμηροι σ’ ένα αβέβαιο εργασιακό μέλλον, παρόλο που καλύπτουν, ως εξειδικευμένο προσωπικό, πάγιες και διαρκείς ανάγκες.

Συγκεκριμένα, τα τελευταία 10 χρόνια στη Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης του Πανεπιστημίου Πατρών αναπτύχθηκαν και λειτουργούν μέχρι σήμερα οι παρακάτω υπηρεσίες, για τις οποίες εργάστηκαν με συμβάσεις μίσθωσης έργου επαγγελματίες Βιβλιοθηκονόμοι και Πληροφορικοί:
• Υπηρεσίες δανεισμού
• Υπηρεσίες online πληροφόρησης
• Υπηρεσίες για άτομα με προβλήματα όρασης
• Ανάπτυξη λογισμικού και υπηρεσίες Ψηφιακής Βιβλιοθήκης / Ιδρυματικού Καταθετηρίου, «Νημερτής»
• Ψηφιοποίηση λογοτεχνικών περιοδικών του 19ου αιώνα και δημιουργία των βάσεων «Κοσμόπολις» και «Πλειάς»
• Υποστήριξη πρωτοβουλιών των Τμημάτων για ηλεκτρονική εκδοτική (e-publishing)
• Πιλοτικό έργο αρχειοθέτησης παλαιών τευχών περιοδικών (ελληνικό JSTOR: «Δεξαμένη»)
• Προμήθεια έντυπου, οπτικοακουστικού και ηλεκτρονικού υλικού
• Συνδρομές σε βάσεις δεδομένων
• Ένταξη υλικού στον κατάλογο
• Ανάπτυξη βάσης δεδομένων εγγραφών καθιερωμένων τύπων
• Ανάπτυξη λογισμικού υπηρεσιών Διαδανεισμού
• Ανάπτυξη υπηρεσίας θεματικής ανάλυσης μαθημάτων «Προνόη»
• Υποστήριξη των υπηρεσιών ηλεκτρονικής εκπαίδευσης, «eClass» με επιτόπου και online εκπαίδευση

Με την ημερομηνία απόλυσής μας να πλησιάζει, αποφασίσαμε οι 13 συμβασιούχοι υπάλληλοι της Βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Πατρών, αναλογιζόμενοι και τα γενικότερα προβλήματα στον ακαδημαϊκό χώρο, να ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΟΥΜΕ τη συνέχιση της εργασίας μας στη Βιβλιοθήκη από 1.1. 2009.

Διεκδικούμε σταθερή και μόνιμη εργασία για όλους μας και ένα τέλος στην πολυδιάσπαση των εργασιακών σχέσεων μέσα στον χώρο του Πανεπιστημίου.

Πρόσβαση & πολιτικές ασφαλείας ελληνικών ψηφιακών βιβλιοθηκών

Είναι συχνό το φαινόμενο να επικοινωνούν μαζί μας χρήστες του openarchives.gr που έχουν βρει κάποιο τεκμήριο που τους ενδιαφέρει αλλά δεν μπορούν να το ανοίξουν. Αυτό γίνεται διότι ορισμένες ψηφιακές βιβλιοθήκες εφαρμόζουν ελεγχόμενη πρόσβαση στα αρχεία τους. Ετσι, για παράδειγμα στην ψηφιακή βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Πειραιώς ισχύει το εξής:

Το περιεχόμενο της ψηφιακής βιβλιοθήκης είναι προσβάσιμο μόνο από υπολογιστές που είναι συνδεδεμένοι με το δίκτυο του Πανεπιστημίου. Η πρόσβαση είναι επίσης εφικτή και μέσω dialup συνδέσεων από το Πανεπιστήμιο Πειραιώς.

Για να έχετε λοιπόν πρόσβαση θα πρέπει να βρίσκεται σε κάποιο σταθμό εργασίας του συγκεκριμένου πανεπιστημίου (για παράδειγμα στην βιβλιοθήκη ή σε κάποιο εργαστήριο). Το ίδιο ισχύει από όσο γνωρίζω και για το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Αν δεν έχετε την δυνατότητα να πάτε στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς, μπορείτε επίσης να χρησιμοποιήσετε την νέα υπηρεσία Παραγγελίας Μεταπτυχιακών Εργασιών.

Μια άλλη περίπτωση είναι να χρειάζεται κωδικός χρήστη του πανεπιστημίου. Σε αυτή την περίπτωση πρέπει να είστε φοιτητής του εν λόγω Πανεπιστημίου και να διαθέτετε username και password από την σχολή σας. Διαφορετικά, δεν μπορείτε να έχετε ηλεκτρονική πρόσβαση στο αρχείο.

Αν τελικά δεν μπορείτε να πάρετε την εργασία σε ψηφιακή μορφή, ίσως να γίνεται να δείτε το έντυπο αντίγραφο της εργασίας που φυλλάσεται στην βιβλιοθήκη. Οι περισσότερες βιβλιοθήκες έχουν κάποιο ράφι όπου φυλλάσονται σε έντυπη μορφή όλες οι εργασίες, όπως τις κατέθεσαν οι δημιουργοί τους. Επισκεφθείτε την βιβλιοθήκη και ζητήστε να δείτε την εργασία που θέλετε.

Συμπερασματικά

1. Αν έχετε πρόσβαση στο δίκτυο του εκάστοτε πανεπιστημίου (εργαστήρια, βιβλιοθήκη, dial-up σύνδεση, κτλ), προσπαθείστε να ανοίξετε το αρχείο από εκεί. Αν το σύστημα σας ζητάει κωδικό, πρέπει να διαθέτετε username και password χρήστη του εν λόγω Πανεπιστημίου.
2. Αν δεν πετύχει κάτι από τα παραπάνω επικοινωνήστε με την βιβλιοθήκη και ρωτήστε πως μπορείτε να έχετε πρόσβαση στην εργασία που θέλετε. Μπορεί να γίνεται μέσω διαδανεισμού ή να πρέπει να επισκεφθείτε την βιβλιοθήκη προσωπικά.

Ημερίδα "Ανοιχτή Πρόσβαση (Open Access):Νέοι Τρόποι Διάδοσης της Ακαδημαϊκής Γνώσης." από το Παν. Μακεδονίας

Η Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας διοργανώνει ημερίδα με θέμα:

Ανοιχτή Πρόσβαση (Open Access):
Νέοι Τρόποι Διάδοσης της Ακαδημαϊκής Γνώσης.

Ημερομηνία: Δευτέρα, 14 Απριλίου, 2008, 9:00-14:00.

Χώρος: Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, Αίθουσα Συνεδρίων 1^ου ορ.

Γλώσσα: Αγγλικά και ελληνικά, με ταυτόχρονη μετάφραση.

Ιστοσελίδα ημερίδας: http://www.lib.uom.gr/openaccess/

Δήλωση συμμετοχής:
http://www.lib.uom.gr/openaccess/index.php?option=com_content&task=view&id=13&Itemid=29

Το κίνημα της Ανοιχτής Πρόσβασης (ΑΠ) και τα Ιδρυματικά Καταθετήρια αλλάζουν τον τρόπο διάδοσης της ακαδημαϊκής γνώσης προσφέροντας νέες δυνατότητες και προκλήσεις σε ακαδημαϊκό και ερευνητικό προσωπικό, βιβλιοθηκονόμους, εκδότες και φορείς χρηματοδοτήσεων ερευνητικών έργων. Η Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας διοργανώνει ημερίδα με σκοπό να αναδείξει τις πιο σημαντικές πτυχές αυτών των νέων εξελίξεων. Η ημερίδα απευθύνεται κυρίως σε ακαδημαϊκό και ερευνητικό προσωπικό, σε μία προσπάθεια ενημέρωσης για τους νέους τρόπους διάθεσης και διάδοσης του επιστημονικού τους έργου.

Ενότητες

1. Ανοιχτή Πρόσβαση

• Η πρωτοβουλία, οι αιτίες και η εξέλιξη
• Τα πλεονεκτήματα της ΑΠ για το κοινό, το ακαδημαϊκό και ερευνητικό προσωπικό κλπ.
• Οι αναγκαιότητες της ΑΠ
• Εφαρμογές ΑΠ

2. Εξελίξεις στους τρόπους διάδοσης της επιστημονικής γνώσης

• Περιοδικά ΑΠ
• Directory of Open Access Journals
• Peer reviewing και περιοδικά ΑΠ
• Citation analysis και impact factors για περιοδικά ΑΠ

3. Πνευματικά δικαιώματα

• Δικαιώματα συγγραφέων και ενημέρωση για την ΑΠ
• Εκδότες και ΑΠ
• Άδειες χρήσης Creative Commons

4. Βιβλιοθήκες και ΑΠ

• Ιδρυματικά Καταθετήρια
• Ηλεκτρονική εκδοτική δραστηριότητα και εκπαιδευτικά / ερευνητικά ιδρύματα

Ομιλητές

· David Prosser, Director of SPARC Europe
· Lars Bjornshauge, Directory of Open Access Journals (DOAJ) / Director of Lund University Libraries.
· Prodromos Tsiavos, Legal project lead of Creative Commons England and Wales and Creative Commons Greece
· Ramon B. Rodriguez Martinez, Institute of Documentary Studies o­n Science and Technology, Madrid
· Anna Fragkou, Director, University of Macedonia - Library and Information Center

Η ημερίδα διοργανώνεται από τη Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας κατά την υλοποίηση του έργου «ΠΛΟΗΓΙΣ: ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑ ΣΤΗ ΓΝΩΣΗ», το οποίο εκτελείται στα πλαίσια της Ενέργειας 2.1.3, Κατηγορία Πράξεων δ «Ενίσχυση και Εμπλουτισμός Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών» του Επιχειρησιακού Προγράμματος Εκπαίδευσης και Αρχικής Επαγγελματικής Κατάρτισης ΙΙ (ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ) και χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο).

pantou.lib.uom.gr και openarchives.gr

Η μηχανή συνδυαστικής αναζήτησης Pantou είναι μια νέα υπηρεσία της Βιβλιοθήκης και Κέντρου Πληροφόρησης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας. Το Pantou παρέχει τη δυνατότητα ταυτόχρονης αναζήτησης είτε σε κάποια ομάδα προεπιλεγμένων πηγών είτε σε μεμονωμένες βάσεις δεδομένων της επιλογής σας.

Μία από τις πηγές που υποστηρίζει το Pantou είναι και το openarchives.gr. Η επικοινωνία των δύο συστημάτων γίνεται με το πρωτόκολλο OpenSearch API. Για τεχνικές λεπτομέρειες δείτε το σχετικό post μου (Υποστήριξη OpenSearch API από το openarchives.gr).

Το Pantou βασίζεται στο ανοικτό λογισμικό dbWiz και παρουσιάστηκε πρόσφατα στο 16ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών, δείτε το κείμενο της δημοσίευσης (pdf) καθώς και την παρουσίαση (ppt). Yπεύθυνος για την ανάπτυξη του Pantou είναι ο (καλός μου φίλος) Κώστας Ντονάς. Mπράβο Κώστα!

Πανεπιστήμιο Μακεδονίας - Computational Systems & Software Engineering Lab Repository

Σήμερα καταχώρησα επίσης στο openarchives.gr το αποθετήριο του Computational Systems and Software Engineering Lab του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.

To αποθετήριο βρίσκεται στην διεύθυνση http://csse.uom.gr/eprints/ και περιέχει τις δημοσιεύσεις της ερευνητικής ομάδας. Μια σύντομη περιγραφή από την σελίδα τους στα αγγλικά:

Computational Systems & Software Engineering Lab is a multidisciplinary research and educational laboratory at the University of Macedonia. People of the Lab conduct research in the areas of:

• Applied Mathematics
• Cryptography
• Security
• Software Engineering
• Artificial Intelligence
• Dynamical Systems
• Decision and Control

Θα ήθελα επίσης τα ευχαριστήσω τον υπεύθυνο του δικτυακού τόπου κ. Κων/νο Χαλκιά για την συνεργασία του.